Podział majątku

Przemoc ekonomiczna w małżeństwie – jak jej przeciwdziałać?

Czym jest przemoc ekonomiczna?

Przemoc ekonomiczna to forma przemocy domowej, która często przebiega po cichu, bez widocznych śladów, ale z bardzo realnymi skutkami.

Polega na ograniczaniu drugiej osobie dostępu do środków finansowych, kontrolowaniu wydatków, wydzielaniu pieniędzy lub odmawianiu wsparcia finansowego dla rodziny.

W praktyce może przejawiać się m.in. poprzez:
•    całkowitą kontrolę nad wspólnymi finansami,
•    pozbawienie współmałżonka możliwości decydowania o wydatkach,
•    odmawianie przekazywania pieniędzy na utrzymanie dzieci,
•    odbieranie wynagrodzenia lub uniemożliwianie podjęcia pracy.

Takie zachowania mogą prowadzić do trwałego uzależnienia finansowego i naruszenia godności osobistej.

Co ważne – prawo rodzinne traktuje je poważnie i przewiduje środki ochrony dla osób, które się z nimi mierzą.

Obowiązek wspólnego ponoszenia kosztów życia rodzinnego

Zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, oboje małżonkowie obowiązani są – każdy według swoich sił oraz możliwości zarobkowych i majątkowych – przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą tworzą.

Obowiązek ten może być realizowany zarówno poprzez wniesienie wkładu finansowego, jak i przez osobistą pracę przy wychowaniu dzieci i prowadzeniu domu.

Jeżeli jednak jeden z małżonków uchyla się od tego obowiązku, a sytuacja materialna rodziny staje się trudna, przepisy dają możliwość zwrócenia się do sądu o uregulowanie tej kwestii.

Podział majątku wspólnego małżonków

Wprowadzenie
Podział majątku wspólnego małżonków stanowi jedno z istotniejszych zagadnień prawa rodzinnego, aktualizujące się najczęściej w następstwie rozwodu, separacji bądź ustanowienia rozdzielności majątkowej. Pomimo pozornie technicznego charakteru, instytucja ta pozostaje w ścisłym związku z fundamentalnymi zasadami prawa rodzinnego.

Co wchodzi w skład majątku wspólnego małżonków? 
Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy z chwilą zawarcia małżeństwa – o ile strony nie zawarły umowy majątkowej małżeńskiej – powstaje między małżonkami ustawowy ustrój wspólności majątkowej. Ma on charakter współwłasności łącznej, co oznacza, że małżonkowie nie dysponują udziałami w majątku wspólnym przez czas trwania wspólności ustawowej. 

Do majątku wspólnego należą w szczególności:
•wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,
•dochody z majątku wspólnego oraz z majątku osobistego każdego z małżonków,
•środki zgromadzone na rachunku otwartego funduszu emerytalnego każdego z małżonków,
•składki zewidencjonowane na subkoncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych.

Co wchodzi w skład majątku osobistego?
Majątek wspólny pozostaje odrębny względem majątku osobistego każdego z małżonków, którego katalog określa art. 33 k.r.o.. 
Do majątku osobistego zalicza się m.in. przedmioty nabyte przed zawarciem małżeństwa, darowizny, spadki i zapisy (chyba że inaczej postanowił darczyńca lub spadkodawca), a także prawa majątkowe wynikające ze stosunku osobistego (np. prawa autorskie osobiste).

Rozdzielność majątkowa w trakcie trwania małżeństwa

Czym jest rozdzielność majątkowa?

Rozdzielność majątkowa małżonków to ustrój majątkowy przewidziany w polskim porządku prawnym, który umożliwia wyłączenie wspólności majątkowej wynikającej z art. 31 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. 

Zgodnie z art. 47 § 1 k.r.o., małżonkowie mogą przez umowę majątkową małżeńską (tzw. intercyzę) ustanowić rozdzielność majątkową, co oznacza, że każdy z nich zachowuje majątek nabyty przed zawarciem umowy oraz składniki majątku nabyte później.

Sposoby ustanowienia rozdzielności majątkowej

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, rozdzielność majątkową można ustanowić w dwojaki sposób:

1) w drodze umowy majątkowej małżeńskiej

Na podstawie art. 47 § 1 k.r.o., małżonkowie mogą zawrzeć umowę majątkową małżeńską w formie aktu notarialnego, w której ustanawiają rozdzielność majątkową. Taka umowa może być zawarta zarówno przed zawarciem związku małżeńskiego, jak i w jego trakcie.

Kancelaria Adwokacka

Kancelaria Adwokacka
Natalia Paraszczak-Skrzypczak

Aleja Niepodległości 17 (II piętro)
70-412 Szczecin

Tel: +48 509 797 047
Email: biuro@adwokat-paraszczak.pl

NIP: 8513318088 REGON 529607480 
PLN: 77 1020 4795 0000 9402 0564 9845 
EUR: 28 1020 4795 0000 9802 0564 9852