Niejednokrotnie pojawiają się informacje o alimentach zasądzanych w bardzo różnych kwotach — od kilkuset złotych do nawet kilku tysięcy złotych miesięcznie. 

To rodzi pytania: dlaczego jedne dzieci otrzymują wyższe alimenty, a inne niższe? Czy istnieją sztywne stawki? Czy sąd kieruje się konkretnymi tabelami?

W niniejszym artykule wyjaśniam, od czego zależy wysokość alimentów na dziecko oraz jakie czynniki bierze pod uwagę sąd przy ich ustalaniu.

Kwestie związane z alimentami regulują przepisy ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, a dokładniej:
•    art. 133 §1 k.r.o. – rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie
•    art. 135 §1 k.r.o. – zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.

W praktyce oznacza to, że sąd każdorazowo ustala alimenty indywidualnie, biorąc pod uwagę konkretne okoliczności danej sprawy.

Czynniki wpływające na wysokość alimentów

Usprawiedliwione potrzeby dziecka

To, co jest uznane za „usprawiedliwioną potrzebę”, zależy od wieku dziecka, jego stanu zdrowia, poziomu edukacji i stylu życia, do którego było przyzwyczajone przed rozstaniem rodziców.

Wprowadzenie

Piecza naprzemienna stanowi alternatywną formę wykonywania władzy rodzicielskiej przez rodziców pozostających w rozłączeniu. Jej istotą jest naprzemienne sprawowanie bezpośredniej opieki nad dzieckiem przez każdego z rodziców, w powtarzających się, porównywalnych okresach (np. tydzień na tydzień lub miesiąc na miesiąc), przy zachowaniu przez każdego z rodziców pełnej władzy rodzicielskiej. Taki model funkcjonuje w wielu krajach europejskich, a w Polsce – mimo braku wprost sformułowanej regulacji ustawowej – znajduje coraz częstsze zastosowanie w praktyce orzeczniczej.

Charakter prawny pieczy naprzemiennej

Choć Kodeks rodzinny i opiekuńczy (k.r.o.) nie posługuje się terminem „piecza naprzemienna”, instytucja ta wywodzona jest z wykładni przepisów art. 58 § 1a oraz art. 107 k.r.o.

Ustawodawca dopuszcza możliwość pozostawienia władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom – zarówno w wyroku rozwodowym, jak i w postępowaniu opiekuńczym – o ile jest to zgodne z dobrem dziecka i istnieje realna szansa na zgodne współdziałanie rodziców.

Dodatkowym potwierdzeniem dopuszczalności tego modelu są przepisy proceduralne: art. 582¹ § 4 oraz art. 598²² k.p.c., zgodnie z którymi sąd może określić, że dziecko będzie mieszkać z każdym z rodziców w ustalonych, powtarzających się okresach.

Czym jest rozdzielność majątkowa?

Rozdzielność majątkowa małżonków to ustrój majątkowy przewidziany w polskim porządku prawnym, który umożliwia wyłączenie wspólności majątkowej wynikającej z art. 31 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. 

Zgodnie z art. 47 § 1 k.r.o., małżonkowie mogą przez umowę majątkową małżeńską (tzw. intercyzę) ustanowić rozdzielność majątkową, co oznacza, że każdy z nich zachowuje majątek nabyty przed zawarciem umowy oraz składniki majątku nabyte później.

Sposoby ustanowienia rozdzielności majątkowej

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, rozdzielność majątkową można ustanowić w dwojaki sposób:

1) w drodze umowy majątkowej małżeńskiej

Na podstawie art. 47 § 1 k.r.o., małżonkowie mogą zawrzeć umowę majątkową małżeńską w formie aktu notarialnego, w której ustanawiają rozdzielność majątkową. Taka umowa może być zawarta zarówno przed zawarciem związku małżeńskiego, jak i w jego trakcie.